Nhắc đến gạo Việt Nam trong những năm gần đây, rất ít cái tên tạo được tiếng vang mạnh mẽ như ST25. Sau khi được vinh danh tại cuộc thi World’s Best Rice năm 2019 và tiếp tục ghi dấu ấn trên thị trường quốc tế, ST25 trở thành một trong những giống gạo được người tiêu dùng quan tâm nhiều nhất. Tuy nhiên, một câu hỏi vẫn thường xuyên xuất hiện là: hạt gạo ST25 thực sự trông như thế nào và dài bao nhiêu mới được xem là đạt chuẩn?
Thực tế, hình dáng hạt gạo là một trong những yếu tố quan trọng nhất để đánh giá chất lượng và nhận diện ST25. Theo các thông số kỹ thuật được nhiều đơn vị xuất khẩu và thương mại gạo công bố, chiều dài trung bình của hạt gạo ST25 nguyên hạt thường dao động từ 7,2 mm đến 7,5 mm. Một số lô gạo chọn lọc có thể đạt chiều dài lớn hơn, nhưng phần lớn sản phẩm thương mại đạt chuẩn đều nằm trong khoảng này.
Đây là lý do ST25 thường được xếp vào nhóm gạo hạt dài cao cấp. Khi quan sát bằng mắt thường, hạt gạo có dáng thon dài, đầu hạt nhọn nhẹ, màu trắng trong tự nhiên và tỷ lệ bạc bụng rất thấp. Những hạt gạo đồng đều về kích thước, ít gãy vỡ và có độ trong cao thường được xem là dấu hiệu của một lô ST25 chất lượng tốt.
Nhiều người bất ngờ khi biết rằng chiều dài của hạt gạo ST25 thuộc nhóm lớn nhất trong số các giống gạo thơm phổ biến tại Việt Nam hiện nay. Chính kích thước dài, thon và đều đã góp phần tạo nên vẻ đẹp đặc trưng cho loại gạo này trước khi nấu thành cơm. Một số tài liệu thương mại quốc tế thậm chí ghi nhận những hạt ST25 tuyển chọn có thể đạt chiều dài gần 9 mm, tuy nhiên mức phổ biến và được sử dụng làm tiêu chuẩn đánh giá vẫn là khoảng 7,2 – 7,5 mm.
Để hiểu rõ hơn về giá trị của hạt gạo ST25, cần nhìn lại nguồn gốc của giống lúa này. ST là viết tắt của Sóc Trăng, địa phương nơi giống lúa được nghiên cứu và phát triển. ST25 là thành quả của hơn hai thập kỷ lai tạo và chọn lọc giống do Anh hùng Lao động, kỹ sư Hồ Quang Cua cùng cộng sự thực hiện. Mục tiêu ban đầu không chỉ là tạo ra một giống lúa cho hạt gạo ngon mà còn phải thích nghi tốt với điều kiện sản xuất của vùng đồng bằng sông Cửu Long, đặc biệt là khu vực ven biển chịu ảnh hưởng của xâm nhập mặn.
Một điểm thú vị là chất lượng của ST25 gắn chặt với vùng đất sản xuất. Theo chia sẻ của kỹ sư Hồ Quang Cua, hạt gạo ST25 thể hiện hương vị đặc trưng nhất khi được canh tác tại những vùng ven biển đồng bằng sông Cửu Long, nơi có điều kiện thổ nhưỡng và khoáng chất đặc biệt. Đây cũng là một trong những yếu tố tạo nên sự khác biệt của giống lúa này so với nhiều giống lúa thơm khác trên thị trường.
Không chỉ nổi bật về hình dáng, hạt gạo ST25 còn được đánh giá cao về giá trị dinh dưỡng. Thành phần chủ yếu vẫn là carbohydrate cung cấp năng lượng cho cơ thể. Ngoài ra, gạo còn chứa protein thực vật, vitamin nhóm B cùng các khoáng chất như magie, kẽm, mangan và phốt pho. So với nhiều giống gạo phổ thông, ST25 được người tiêu dùng đánh giá cao nhờ hương vị tự nhiên và cảm giác dễ ăn trong các bữa cơm hàng ngày.
Sau khi nấu chín, những ưu điểm của hạt gạo ST25 càng thể hiện rõ hơn. Cơm có độ mềm dẻo vừa phải, không quá khô cũng không quá dính. Hạt cơm giữ được hình dáng nguyên vẹn, tỏa hương thơm dịu của lá dứa non và cốm mới. Đặc biệt, cơm vẫn giữ được độ ngon khi để nguội, một đặc điểm thường xuyên được người tiêu dùng nhắc đến khi đánh giá về ST25.
Tuy nhiên, sự nổi tiếng của ST25 cũng kéo theo thực trạng thị trường xuất hiện nhiều sản phẩm chất lượng không đồng đều. Điều quan trọng là người tiêu dùng cần hiểu rằng ST25 là tên giống lúa, vì vậy nhiều doanh nghiệp và hợp tác xã có thể canh tác hợp pháp giống lúa này. Chất lượng cuối cùng của hạt gạo còn phụ thuộc vào vùng trồng, quy trình sản xuất, bảo quản và đóng gói. Đây cũng là lý do cùng mang tên ST25 nhưng trải nghiệm sử dụng có thể khác nhau giữa các thương hiệu.
Đối với người tiêu dùng hiện đại, việc lựa chọn gạo không chỉ dừng lại ở tên giống lúa mà còn là sự tin tưởng vào thương hiệu đứng phía sau sản phẩm. Những đơn vị chú trọng kiểm soát chất lượng từ vùng nguyên liệu đến khâu đóng gói thường tạo ra sự ổn định hơn về hương vị và chất lượng hạt gạo. Đây cũng là định hướng mà Gạo Thuần Nguyên đang theo đuổi trong quá trình phát triển các dòng gạo chất lượng cao phục vụ người tiêu dùng Việt Nam.
Nhìn tổng thể, nếu cần một dấu hiệu nhận biết nhanh, hạt gạo ST25 chuẩn thường có chiều dài trung bình khoảng 7,2 – 7,5 mm, hình dáng thon dài, trắng trong, ít bạc bụng và đồng đều về kích thước. Nhưng giá trị thật sự của ST25 không chỉ nằm ở độ dài của hạt gạo mà còn nằm trong cả một hành trình nghiên cứu kéo dài hàng chục năm, những cánh đồng lúa ven biển Sóc Trăng và khát vọng đưa hạt gạo Việt Nam vươn ra thế giới.
